BORU HATTI EĞME HESABI

COM · RSB · LSB · OB · SAG  —  yatay, düşey ve kombine saha eğimleri

Boru Verisi — tüm sekmelerde geçerli

Çevre
–
cm
Çeyrek (90°)
–
cm
1 Derece
–
cm  (çevre/360)
Min. Yarıçap
–
m  (40D) · en çok –°/boru
1 · KOMBİNE (COM)
2 · YATAY & DÜŞEY
3 · MAKİNE
4 · BORU TABLOSU
5 · AYARLAR

HESAP Kombine Eğim — COM

Sonuç

COM — Bileşke Açı
–
derece  ·  tam formül –°
Döndürme (Roll) Açısı
–
derece — –
Saat Pozisyonu
–
–° · eğimin yöneldiği taraf
Şerit Metre İşareti
–
cm · –
Boru Sınırı
–
–
ÖZET
–
COM açısı √(yatay²+düşey²) saha formülüyle verilir; parantezdeki tam değer arccos(cos Y · cos D) küresel çözümüdür — saha aralığında fark ihmal edilebilir. Roll açısı arctan(tan Y ÷ tan D) ile dikey düzlemden ölçülür. Bu açıları 3. sekmeye yazarak vuruş planını ve kesiti alabilirsin.

▸ HESAP Yatay Eğim — RSB / LSB

Sapma Açısı Δ
–
derece = – grad · –
En Kısa Yay — min yarıçapta
–
m  ≈  – boru · min R – m
sınır –/boru
Boru Başına Açı
–
derece · –
Yay Uzunluğu
–
m  (– × – m eğik boy)
Fiili Yarıçap
–
m  (– D)
Hat Boyu
–
m  · teğet T – m
Toplam Kontrol
–
derece · fark –°
ÖZET
–
Yay uzunluğu = boru sayısı × eğik boy. Boru sayısını değiştirdikçe fiili yarıçap ve yay uzunluğu birlikte değişir: boru arttıkça kurp yayvanlaşır (yarıçap büyür, yay uzar). Hat boyu, uçlardaki düz bölgeler dâhil kaç metrelik boru hattının bu kurba gireceğini gösterir.

▸ HESAP Düşey Eğim — OB / SAG

GİRİŞ EĞİMİ (kurbun öncesi)
Giriş açısı: –°
ÇIKIŞ EĞİMİ (kurbun sonrası)
Çıkış açısı: –°
Kot farkı ve mesafe girilirse eğim % kendiliğinden yazılır. Eğimler kilometraj yönünde: yokuş yukarı (+), aşağı (−). Δ = giriş açısı − çıkış açısı; sonuç (+) ise OB (tepe), (−) ise SAG (dere). Kestirme: %1 eğim farkı = 0,573° = 0,637 grad
Sapma Açısı Δ
–
derece = – grad · –
En Kısa Yay — min yarıçapta
–
m  ≈  – boru · min R – m
sınır –/boru
Boru Başına Açı
–
derece · –
Yay Uzunluğu
–
m  (– × – m eğik boy)
Fiili Yarıçap
–
m  (– D)
Hat Boyu
–
m  · teğet T – m
Toplam Kontrol
–
derece · fark –°
ÖZET
–

MAKİNE Eğim Girdisi — 1. ve 2. sekmede bulunan açıları yaz

Ne Yapılacak

Döndür — Şerit Metre
–
cm · –
Eğme Açısı
–
derece · saat –
Vuruş
–
adet
İşaret Aralığı
–
cm = –×çap
Vuruşta
–
° · makinede –°
İp Kontrol Sehimi
–
cm · eğik boy – m

    Kesit — Eğimin Yöneldiği Taraf

    Kesit, kilometraj artış yönüne bakarak çizilmiştir. Kırmızı ok boru ucunun eğileceği yönü, yeşil yay ise üst (12:00) noktasından ölçülen açıyı gösterir. Şerit metre işareti ise ayarlardaki sıfır noktasından ölçülür.

    Makine Talimatı

    –

    Çap Bazlı Referans Tablosu

    NPSDÇ (mm)Çevre (cm)Çeyrek (cm)1° = cm1 Çap (cm)Min R (m)Maks °/boruMaks °/eğik boy
    Min R ve maksimum açılar, ayarlardaki minimum yarıçap kuralı ile üstteki boru boyuna göre hesaplanır. “Maks °/eğik boy”, uçlarda düz bırakılan mesafeler (3. sekme) düşüldükten sonraki pratik sınırdır.

    Proje Şartnamesi

    Döndürme (Roll) Konvansiyonu

    Kalibrasyon: İşaret mesafesi sıfır noktasından geometrik olarak hesaplanıp en yakın çeyreğe göre “çeyrek ± roll” biçiminde yazılır; dört bileşimde de (OB/SAG × RSB/LSB) işaret kendiliğinden doğru çıkar. Makinede bilinen bir eğimle bir kez doğrula: saf 5° SAG için şerit metre kaç cm gösteriyor? Ayarlar tarayıcıda saklanır.

    Formüller ve Kısaltmalar

    RSB / LSBRight / Left Side Bend — yatay düzlemde sağa / sola eğim
    OB / SAGOver Bend / Sag Bend — düşey düzlemde tepe / dere eğimi
    COMCombination — yatay ve düşeyin bileşkesi
    COM açısıC = √(Y² + D²)  ·  tam: arccos(cos Y · cos D)
    Roll açısıφ = arctan(tan Y ÷ tan D) — dikey düzlemden
    Şerit metre işaretis = φ × çevre ÷ 360, en yakın çeyreğe göre ±
    Yatay açı — kaçıklıktanΔ = arctan(kaçıklık ÷ boyuna mesafe)
    Düşey açı — eğimdenΔ = arctan(g₁/100) − arctan(g₂/100)  ·  %1 ≈ 0,573°
    İç açı → sapmaΔ = 180° − β  (grad: 200ᵍ − β)
    Min. yarıçapR = k × DÇ  ·  boru başına açı = eğik boy ÷ R
    Vuruş sayısın = ⌈açı ÷ vuruş açısı⌉  ·  aralık = eğik boy ÷ n
    İp kontrol sehimim = R(1 − cos(θ/2))
    Grad ↔ derece1 grad = 0,9°  ·  400ᵍ = 360°
    Referanslar: ASME B31.8 §841.2.3 (Tablo 841.2.3-1) ve B31.4 §434.7.1 — saha soğuk eğim kuralları; PE kaplı hatlarda yaygın şartname ≤10" için 30D (2°/çap), ≥12" için 40D (1,5°/çap); eğim uçlarında ≈2 m düz bölge; boyuna kaynak nötr eksende. Bu araç bir yardımcıdır — proje şartnamesi ve makine kalibrasyonu esastır.